STUDIJSKI PROGRAM - HIDROTEHNIKA I VODNO INŽENJERSTVO OKOLINE

O HIDROTEHNICI I VODNOM INŽENJERSTVU OKOLINE

Hidrotehnika je profesionalna oblast sa dugom i bogatom tradicijom, čiji koreni sežu još u vreme Mesopotamije, Vavilona, drevnog Egipta i Grčke, odnosno Rimskog carstva. Slično kao i u drevna vremena, današnja hidrotehnika duguje veliki deo svog postojanja (kao i sigurnu budućnost) činjenici da su vode u prirodi izuzetno nepravilno raspoređene kako po prostoru tako i po vremenu. Stoga se hidrotehnički inženjeri tradicionalno bave prikupljanjem i dovođenjem zahtevanih količina vode tamo gde i kada su potrebne, odnosno zaštitom stanovništva, industrije, infrastrukture, itd. od štetnih viškova vode (kao što su podzemne vode, plavne vode, itd.). Tradicionalne delatnosti hidrotehničkih inženjera su vezane za sisteme za snabdevanje vodom i kanalisanje (odvođenje upotrebljenih voda) u naseljima, navodnjavanje i odvodnjavanje, regulisanje reka i zaštitu od poplava, kao i brane odnosno akumulacije za prikupljanje vode za vodosnabdevanje i navodnjavanje. Hidrotehnički inženjeri se takođe tradicionalno bave lukama i pristaništima, kao i korišćenjem reka odnosno kanala za plovidbu. Takođe, još od prve hidroelektrane na vodopadima Nijagare, hidrotehnički inženjeri se bave korišćenjem vodnih snaga za proizvodnju energije.

Sliv reke Dunav.

Današnje vreme, međutim, zahteva od hidrotehničkih inženjera da svoju delatnost prošire i na inženjerstvo okoline u oblasti voda. Inženjerstvo okoline (en. Environmental Engineering) je relativno mlada oblast koja se, generalno, bavi zagađenjem vode, vazduha i tla. Ova oblast se bavi izučavanjem uzroka i stepena zagađenja, odnosno inženjerskim postupcima za redukciju odnosno eliminaciju zagađenja i rehabilitaciju zagađenih zona. Stoga hidrotehnički inženjeri danas moraju da se bave ne samo tradicionalnim problemima, kao što su količine i strujanje vode, već moraju da u svoje delatnosti dodaju i razmatranje problema okoline u oblati voda, kao što su transport zagađivača u prirodnim vodama usled hemijskog, biološkog ili termalnog zagađenja, odnosno uopšteno kvalitet voda.

Pored toga, današnja povećana briga za probleme okoline i prateća pravna regulativa u oblasti voda naprestano dodaju nove teme i zadatke za inženjere u oblasti hidrotehnike i inženjerstva okoline vezanog za vode. Primeri ovakvih zadataka uključuju:

Digitalni model terena.

HIDROTEHNIKA I VODNO INŽENJERSTVO OKOLINE NA GRAĐEVINSKOM FAKULTETU SUBOTICA

Građevinski fakultet Subotica nudi sledeće akreditovane programe u oblasti Hidrotehnike i vodnog inženjerstva okoline:

Osnovne akademske studije, program Hidrotehnika i vodno inženjerstvo okoline – 4 godine

Osnovne akademske studije sadrže niz baznih i primenjenih predmeta iz oblasti hidrotehnike i vodnog inženjerstva okoline, kao što su: mehanika fluida, hidraulika, hidrologija, podzemne vode, hidroinformatika, snabdevanje vodom i kanalisanje naselja, hidrotehničke melioracije, hidrotehničke konstrukcije, regulacija reka odnosno rečna hidraulika i morfologija sa zaštitom od poplava, prečišćavanje otpadnih voda itd. Međutim, program takođe obezbeđuje široko obrazovanje iz oblasti građevinskog inženjerstva uopšte. Program sadrži predmete iz oblasti geomehanike, konstrukcija, izvođenja građevinskih radova, građevinskih materijala, saobraćajnica, geodezije i geologije.

Diplomske akademske – master – studije, program Hidrotehnika i vodno inženjerstvo okoline – 1 godina

Diplomske akademske – master – studije u ovoj oblasti obezbeđuju dublje razumevanje tradicionalnih problema hidrotehnike i sticanje savremenih znanja potrebnih za definisanje strujne slike, brzina, protoka, pritisaka fluida, dubina itd. Pored toga, master program uključuje izučavanje transportnih procesa (kao što su transport zagađivača, toplote, suspendovanog nanosa itd.) u podzemnim i površinskim vodama. Pored teorijskih osnova, master program obezbeđuje i sticanje praktičnog iskustva u korišćenju savremenih matematičkih modela i mernih postupaka u oblasti hidrotehnike I vodnog inženjerstva okoline. Prema tome, master studije programa za Hidrotehniku i vodno inženjerstvo okoline obezbeđuju produbljivanje i osavremenjavanje znanja stečenih tokom osnovnih akademskih studija, a istovremeno predstavljaju prelaz ka doktorskim akademskim studijama.

Doktorske akademske studije, program Građevinarstvo, oblast Hidrotehnika i vodno inženjerstvo okoline – 3 godine

Doktorske akademske studije – program Građevinarstvo – Građevinskog fakulteta Subotica omogućavaju da se, kroz izbor predmeta, kandidati pretežno usmere ka oblasti Konstrukcije i materijali, pretežno usmere ka oblasti Hidrotehnika i vodno inženjerstvo okoline, ili usmere ka nekoj kombinaciji ove dve podoblasti. U slučaju da kandidat izabere oblast Hidrotehnika i vodno inženjerstvo okoline, pored grupe matematičkih predmeta preporučuju se predmeti o principima merenja, tečenju viskoznog fluida, turbulentnom tečenju, procesima na slivu, grupa eksperimentalnih predmeta, grupa teorijsko-numeričkih predmeta, predmet o transportu nanosa i predmet o prečišćavanju otpadnih voda, svi iz izabrane oblasti.

METODE IZVOĐENJA NASTAVE I NAČINI OCENJIVANJA ZNANJA

Metode izvođenja nastave i načini ocenjivanja znanja su u principu isti za sve predmete Hidrotehnike i vodnog inženjerstva okoline, bez obzira da li se radi o osnovnim akademskim studijama, diplomskim akademskim (master) studijama, ili doktorskim akademskim studijama.

Predavanja su praćena kontinualnom izradom zadataka, direktno povezanih sa ispredavanom materijom, čime se obezbeđuje bolje razumevanje ispredavane materije i sticanje iskustva u rešavenju problema iz predmetne oblasti. Zadaci se zadaju kontinualno tokom čitavog semestra, a zahteva se da se svaki zadatak završi u zadatom roku. Po pravilu se, posebno na osnovnim studijama, zadaju kraći zadaci sa rokom izrade od jedne do dve nedelje. Na master i doktorskim studijama se na pojedinim predmetima ili oblastima studijskog istraživačkog rada mogu, pored kraćih zadataka, zadavati i duži semestralni projekti. Zavisno od predmeta, zadaci odnosno semestralni projekti mogu uključivati i računarske ili eksperimentalne zadatke. Zavisno od nivoa studija, računarski zadaci se zasnivaju ili na primeni raspoloživih matematičkih modela (softverskih paketa), ili na samostalnom razvijanju numeričkih procedura. Obaveza nastavnika odnosno asistenata je da svaki zadatak na vreme pregledaju, ocene i, po potrebi, proprate komentarima i preporukama. Obaveza studenata je da se zadaci završe u zadatom roku. Na ovaj način se obezbeđuje efikasna interakcija nastavnog osoblja i studenata tokom čitavog semestra, odnosno kontinualni rad tokom semestra.

Ocena rada na predmetu zavisi od rada tokom semestra i rezultata završnog ispita. Ukupna ocena zadataka rađenih tokom semestra donosi 50% krajnje ocene, odnosno radom tokom semestra se može steći maksimalno 50 poena, dok minimalni zahtevani broj poena iznosi 27.5. Preostalih 50% ukupne ocene donosi završni ispit, tako da se na osnovu rezultata završnog ispita može se steći maksimalno 50 poena, a minimalni zahtevani broj poena iznosi 27.5. Krajnja ocena se formira kao srednja ocena rada tokom semestra i rezultata ispita, pri čemu se za pozitivnu ocenu zahteva minimalno 55 poena.

Nastavno osoblje je na raspolaganju studentima ne samo tokom predavanja i vežbi, već i za vreme sati predviđenih za konsultacije tokom čitave nedelje.